Od 1 października 2025 roku w całej Polsce zaczął obowiązywać system kaucyjny, czyli nowe zasady dotyczące zwrotu opakowań po napojach. Wdrożenie systemu to efekt nowelizacji tzw. ustawy kaucyjnej, która doprecyzowuje przepisy dotyczące wydawania i cofania zezwoleń na jego prowadzenie. Nowe regulacje uwzględniają również postulaty branży – m.in. wprowadzenie jednolitego oznakowania opakowań, śledzenie kaucji na każdym etapie sprzedaży oraz wyłączenie z systemu opakowań po produktach mlecznych.
Czym właściwie jest system kaucyjny w Polsce?
System kaucyjny to rozwiązanie, które ma zwiększyć recykling i ponowne wykorzystanie opakowań po napojach.
Polega on na tym, że przy zakupie produktu w butelce lub puszce oznaczonej specjalnym symbolem kaucji, doliczana jest niewielka opłata zwrotna. Po oddaniu pustego opakowania w punkcie zbiórki klient odzyskuje pobraną kwotę.
W praktyce oznacza to, że od października 2025 roku w sklepach pojawiły się napoje z charakterystycznym logotypem systemu kaucyjnego oraz wyraźnie widoczną informacją o wysokości kaucji.
W wielu europejskich krajach podobne systemy funkcjonują od lat – szklane butelki wracają tam do obiegu nawet kilkanaście razy. Z takich rozwiązań korzysta już około 180 milionów Europejczyków, co stanowi ponad 25% populacji kontynentu.
Zasady działania systemu kaucyjnego
Jak działa system kaucyjny w Polsce?
- Kaucja doliczana jest przy zakupie – w momencie zakupu napoju w oznaczonym opakowaniu klient zapłaci dodatkową kwotę – kaucję, doliczaną dopiero przy kasie.
- Obowiązek pobierania kaucji w sklepach – każdy sklep, który sprzedaje napoje w opakowaniach objętych systemem, musi pobierać kaucję – niezależnie od profilu działalności czy powierzchni lokalu.
- Odpowiednie oznakowanie opakowań – zwrotowi podlegają wyłącznie te opakowania, które mają oficjalny znak systemu kaucyjnego. Bez logotypu nie można odzyskać kaucji.
- Zwrot opakowań bez paragonu – oddając butelki lub puszki, nie trzeba przedstawiać dowodu zakupu – wystarczy, że opakowania są niezgniecione i mają etykiety.
- Miejsca odbioru opakowań to sklepy o powierzchni powyżej 200 m², które są zobowiązane do przyjmowania opakowań; mniejsze sklepy mogą dobrowolnie przystąpić do systemu.
- Prawidłowe przygotowanie opakowań do zwrotu polega na tym, że opakowań nie należy zgniatać ani usuwać etykiet – w przeciwnym razie automat lub sprzedawca może odmówić przyjęcia.
Jakie korzyści przynosi system kaucyjny?
Wprowadzenie systemu kaucyjnego to nie tylko zmiana dla klientów i sklepów, ale przede wszystkim inwestycja w czystsze środowisko i bardziej odpowiedzialną konsumpcję.
Dzięki nowemu rozwiązaniu:
- zmniejszy się ilość odpadów opakowaniowych w przestrzeni publicznej,
- wzrośnie poziom selektywnej zbiórki odpadów,
- poprawią się wskaźniki recyklingu i ponownego wykorzystania surowców,
- ugruntują się proekologiczne nawyki wśród mieszkańców.
Sprawdź też nowy nabór Lokalnej Grupy Działania Lider Zielonej Wielkopolski!
Źródło:
- Śrem, System kaucyjny od 1 października 2025 roku, https://srem.pl/aktualnosci/system-kaucyjny-od-1-pazdziernika-2025-roku.html [odczyt: 28.10.2025]
- gov.pl, Czym jest system kaucyjny?, https://www.gov.pl/web/klimat/system-kaucyjny [odczyt: 28.10.2025]
- gov.pl, Zasady, https://www.gov.pl/web/klimat/system-kaucyjny-zasady [odczyt: 28.10.2025]
